Bewonerscomité Korvelseweg

Erfgoed

Bijzondere te behouden panden

Bijzondere te behouden panden Het bewonerscomité heeft een selectie gemaakt van panden op de Korvelseweg waarvan we vinden dat ze (je) behouden zouden moeten worden voor de toekomst. Onze straat is een oude straat en de geschiedenis van de straat is af te lezen aan de variatie in architectuur. Veel panden zijn nog in grote mate oorspronkelijk. Zo zijn er mooie voorbeelden van fabrikantenvilla’s uit de 19de eeuw, Amsterdamse school en van naoorlogse panden van Bedaux. Aan de architectuur van de panden is nog te zien wat voor functies de straat vroeger heeft gehad. Er werd gewoond in straat door rijke en arm en er was allerhande bedrijvigheid. De boeiende geschiedenis van de straat kun je lezen door naar de architectuur van de straat te kijken. Het verhaal dat de panden vertellen moet ook in de toekomst beschikbaar blijven. Daarom hebben we een selectie gemaakt. Dat hebben we gedaan zonder dat we daarvoor hele duidelijke criteria hadden. Het kan dus zijn dat u vindt dat een of meerdere panden ook op deze lijst zouden moeten staan. We horen dat dan graag van u.

Onze selectie is onderverdeeld in 3 categorieën:

Voor op de monumentenlijst
Beschermd Lintenzicht 
Jammer als dit zou verdwijnen 

Aan de hand van de monumentenlijst willen we overleggen met de gemeente over de mogelijkheden om meer van de architectonische rijkdom van onze straat te behouden voor de toekomst. De panden zijn geselecteerd om een aantal verschillende mogelijkheden zoals o.a. bijzondere/mooie gevel, bepaalde architect, beeldbepalend in de straat of een speciale bouw. Maar ook als een pand een bijzondere geschiedenis kent kan deze op de lijst komen. Onze selectie is natuurlijk alles behalve compleet en daarom nodigen we iedereen uit om panden aan te dragen voor deze lijst (graag met argumenten waarom). Ook als u over de panden die al op de site staan nog extra informatie heeft dan horen wij dat graag, want willen graag zoveel mogelijk gegevens van elk pand online zetten.

Geschiedenis van de Korvelseweg

In 1533 is er sprake van die Corvelschestraet (> Korvelplein). De onverharde weg van het Korvel(plein) via de Zomerstraat naar de Heuvelstraat en Oude Markt is tot 1828 onverhard geweest. Op de kaart van D. Zijnen uit 1760 heet het meest noordelijke deel van de huidige Korvelseweg Haringseind, en ook het boekje Verdeeling van de Tienden uit 1778 spreekt over het Harings-end. In het begin van de 19e eeuw waren in feite alleen de Heuvelstraat, Markt en Nieuwlandstraat met keien bestraat. In het door Koning Willem I in 1816 gelanceerde nationale wegenplan was ook een weg van Tholen naar Grave opgenomen. Deze zou via Breda rechtstreeks naar Den Bosch lopen en Tilburg niet aandoen (> Bredaseweg). Na enkele plaatselijke protesten werd in 1821 uiteindelijk vastgesteld dat Tilburg aan de nieuwe weg zou komen te liggen. In 1825 werd Tilburg bereikt en zou de weg vanaf de Berkdijk dwars door de Schijfakkers in een rechte lijn naar de Steenweg (Heuvelstraat) worden aangelegd. De ondernemers Diepen en Jellinghaus (> Diepenstraat/Jellinghausstraat), die hun lakenfabriek (toen nog) aan het Korvelplein hadden liggen, deden pogingen om de nieuwe weg langs hun fabriek te laten lopen. Diepen is zelfs met een verzoekschrift, door 180 personen uit de wijk Korvel ondertekend, naar de koning in Den Haag gegaan. Het was voor Diepen van het grootste belang een goede verbinding voor de aan- en afvoer van grondstoffen en produkten te krijgen. Het ging niet door. De fabriek bleef zodoende op ca. 12 minuten afstand van de vaste weg liggen. Op 16 juni 1827 doet de firma een verzoek aan het gemeentebestuur om in 1/3 van de kosten bij te dragen voor de aanleg van een straatweg van de fabriek naar de grote weg (Bredaseweg). Op 27 oktober 1828 nam de gemeente het besluit dat er door de firma een straatweg mocht worden aangelegd van drie Nederlandse ellen breed, door het Haringseind naar de Zomerstraat en niet door den akker langs de huidige Diepenstraat naar de Bredaseweg. De stad zou een bijdrage van f 1600,- geven. Reeds op 10 oktober 1828 is de eerste kei van deze weg gelegd door de 9-jarige Hubert Diepen, de tweede door de 5-jarige Willem August Jellinghaus en de derde door de 6-jarige Wilhelmus Hubertus van Roessel. In de legger van wegen en voetpaden (Raad 07-11-1872) wordt de oude naamgeving van de straat precies omschreven: de straat heette vroeger vanaf Jos van der Loo (hoek St. Annaplein, R P) tot aan de Korveldwarsstraat ‘Haringseind’, vanaf de Korveldwarsstraat tot aan de Paterstraat en Hesperenstraat ‘Korvelsche weg’ , en vanaf Paterstraat tot Korvelplein ‘Korvel’ . Het Korvelplein behoorde destijds ook tot Korvel. De gemeenteraad omschrijft in 1881 de Korvelseweg als Korvel, van het Haringseind tot en met het Plein en in 1900 Korvelscheweg. Van het St. Anna-plein tot Korvel. Bron: Ronald Peeters, De straten van Tilburg (1987) / Rob van Putten.

In het najaar van 2005 is er een project gedaan over de Korvelseweg door de Stichting Straat. Het resultaat daarvan kunt u de site van de Stichting Straat bekijken. Jan Doms heeft voor de Stichting Straat over de Korvelseweg en zijn omgeving een “preek” geschreven, deze kunt u hier in pfd-vorm nalezen.